Sześć form flamenco, których warto posłuchać

Czym jest palo

Palo, według definicji Wikipedii, to jedna z tradycyjnych form muzycznych flamenco, klasyfikowana według rytmu, skali, pochodzenia i podobnych cech. UNESCO, które w 2010 roku wpisało flamenco na Listę Reprezentatywną, opisuje tę sztukę jako fuzję śpiewu, tańca i gry na gitarze. Fotografia przedstawia tancerkę i gitarzystę na Plaza de España w Sewilli — nie w tym tablao. W tablao to artyści decydują, które palos wykonają, a lokal podaje, że skład zmienia się co tydzień. Wikipedia dodaje, że klasyfikacja ta jest popularna, ale czasem niespójna, dlatego nawet specjaliści grupują palos nieco inaczej.

Soleá — ta dostojna

Soleá opiera się na dwunastotaktowym rytmie. Wikipedia opisuje jej teksty jako na ogół poważne i podniosłe i podaje, że prawdopodobnie narodziła się wśród Calé — Romów z Kadyksu lub Sewilli. Najwcześniejsza znana wzmianka pochodzi od poety Gustavo Adolfo Bécquera z 1862 roku. Strona biletowa Tablao 1911 wymienia soleás wśród stylów prezentowanych w spektaklu. Wsłuchaj się w to, jak śpiewak przeciąga frazę, podczas gdy gitara podtrzymuje cykl pod spodem. Wikipedia podaje, że śpiewacy muszą równoważyć pasję i powściągliwość, a w tekstach często pojawia się ironia.

Seguiriya — ta najciemniejsza

Seguiriya należy do grupy cante jondo, czyli pieśni głębokiej. Wikipedia opisuje ją jako jeden z najważniejszych stylów flamenco i cytuje źródło nazywające ją najbardziej tragicznym i intensywnie emocjonalnym wyrazem tej sztuki. Wykorzystuje dwunastotaktowy compás pokrewny soleá: rozpocznij rytm soleá od ósmego taktu, a otrzymasz wzór seguiriyi. Często śpiewa się ją z rubato. Taniec do niej po raz pierwszy wprowadził Vicente Escudero w 1940 roku — podaje ta strona.

Tarantas, pieśni z kopalń

Na stronie rezerwacji tarantas wymieniany jest wśród stylów. Wikipedia umieszcza taranto w górniczym regionie Almeríi i zalicza je wraz z fandango i tarantą do pieśni kopalń. Podaje, że taranto śpiewano początkowo swobodnie, a gitara później dodała rytm, oraz że taniec stał się popularny około lat czterdziestych XX wieku, a Carmen Amaya nazywana jest jego matką. Ta sama strona ostrzega, że jej źródła są słabe, więc te szczegóły należy traktować jako tymczasowe.

Bulerías, ta, która zamyka noc

Wikipedia wywodzi bulerías od społeczności Calé Romów w Jerez w XIX wieku. Ma dwunastotaktowy cykl, pozostawia najwięcej miejsca na improwizację i zaczynała jako szybki, żywy numer zamykający po soleares. Często kończy flamenkowe spotkanie. Strona biletowa wymienia bulerías wśród stylów przedstawienia, więc masz spore szanse je usłyszeć, choć to artyści decydują o kolejności. Wikipedia podaje zwykłe tempo jako około 195 do 240 uderzeń na minutę — tempo, które wyjaśnia, dlaczego ta forma wydaje się wyzwoleniem.

Farruca, surowy taniec

Farruca jest w czterech taktach. Wikipedia opisuje muzykę jako surową, poważną lub ponurą i podaje, że tradycyjnie tańczyli ją mężczyźni, choć tańczyły ją także kobiety. Sewilskiemu tancerzowi Faíco, z gitarzystą Ramónem Montoyą, tradycyjnie przypisuje się wersję współczesną. Wiele występów przyspiesza ku zamykającej sekcji kroków. Strona podaje, że geograficzne pochodzenie tej formy nie jest pewne, a tradycyjnie wiąże się ją z Galicją.

Tangos, te świąteczne

Tangos poruszają się w czterotaktowym cyklu. Strona Wikipedii o palos przeciwstawia je i bulerías uroczystym, głębokim formom jako szybsze i świąteczne, zalicza tangos i tientos do metrum dwudzielnego i odróżnia ich czterotaktowy cykl od dwunastotaktowego cyklu soleá i jej krewnych. Jeśli przedstawienie przechodzi od wolnego, poważnego numeru do czegoś, co podnosi salę, prawdopodobnie słyszysz zmianę z jednej rodziny do drugiej. Co do samego wieczoru, przewodnik po biletach tablao wyjaśnia, co obejmuje rezerwacja.

Czytaj dalej: Bilety i miejsca w Tablao 1911